Güvenlik Kamera Sistemleri Hakkında Bilgiler

Siyah-Beyaz (S/B) ve Renkli (RGB) Kameralar

Güvenlik kamerası sistemlerinde standart bir renkli kamera, bir siyah/beyaz kameraya nazaran daha çok ışık ihtiyacı duyar. Siyah/beyaz kameralar ışığın az olduğu ortamlarda bile renkli kameralara oranla daha iyi sonuçlar verdiği bilinmektedir. Tabi ışık ihtiyacı olmayan ortamlarda renkli kameralardan alınan görüntüler siyah/beyaz kameralardan alınanlara oranla daha keskin ve kaliteli olacaktır. Renkli kameralar daha pahalı olmakla birlikte teknoloji ve tasarım alanındaki gelişmeler renkli ve siyah beyaz görüntü izleme cihazları arasındaki maliyet farkını büyük ölçüde azaltmıştır. Bunun sonucunda renkli kameraların kullanımı daha çok artmıştır. Günümüzde renkli kameralarda yerini gece siyah beyaz gösteren gündüz ise renkliye dönen Day/Nigt kameralara bırakmaktadır.

Renkli sistemler siyah beyaz sistemlerden daha doğal, daha zengin bir görüntü oluştururlar ve operatörün ilgisini uzun bir süre devam ettirmesini sağlayabilirler. Ayrıca, cisimlerin tanınması da daha kolay olur. Örneğin, renkli bir sistemde izleyen kişi kırmızı bir arabayı yeşil bir arabadan kolaylıkla ayırt edilebilir. Oysa siyah beyaz bir sistemde her iki arabada birbirine benzer bir renk tonunda, gri tonda görünecektir. Satış yerlerindeki uygulamalarda da renkli sistemler personelin hırsızları ve üzerlerindeki giysileri daha kolay ve daha etkin biçimde belirlemesine yardımcı olabilir. Renk kesinliği özellikle kumar oynatılan gazinolarda çok önemlidir. Buralarda siyah bir fişle kırmızı bir fiş arasında ayrım yapabilmek demek yüzlerce dolar demektir.

Bu bakımdan bakıldığında siyah beyaz kameraların teknolojisi eski bir teknolojidir. Bunun yerini renkli kameralar almıştır. Zaten günümüzde istesekte siyah beyaz güvenlik kamerası bulmamız neredeyse imkansız duruma gelmiştir.

Renkli kameraların kullanımı giderek artmakla birlikte siyah beyaz kameralar da hâlâ kendilerine özgü bazı avantajlar sunmaya devam etmektedir.Ama ne yazıkki günüzde üretilmemektedirler. Siyah beyaz kameralar renkli kameralardan daha ucuz ve çok az ışık bulunan ortamlar içim daha elverişlidir. Ayrıca, uzun mesafeden iletim süresi siyah beyaz kameralarda renkli kameralarda olduğundan daha kısadır. Işığın az olduğu durumlarda iyi görüntü yakalayabilme yeteneği hem siyah beyaz hem de renkli kameraların maliyetini yükseltmektedir. Kuruluşlar kamera satın almadan önce ışıklandırma maliyeti ile kamera maliyeti arasındaki dengeyi iyi hesaplamalıdır.

Dome Kameralar

Kapalı devre kamera sistemlerinde kullanılan sabit kameraların görüş açılarının yeterli olmadığı, geniş alanlarda dome kameralar kullanılır. Birçok PTZ kameralar dome adı verilen koyu renkli pleksiglas muhafazalar içinde saklanmaktadır. Dome kameralar hemen hemen her mağazada ve birçok sınai ve ticari kuruluşta, hastanede, okul ve resmi binada uygulanmaktadır. Bu tip kameralar estetiğe önem verilen yerlerde özellikle rağbet görmektedir.

Dome kameraların başlıca üç avantajı vardır. Bunlar:

Ø Caydırıcılık: Dome kameralar şüpheli şahısların kameraların nerede bulunduğunu anlamasını hemen hemen imkânsız hâle getirmektedir. Suç işlemeyi düşünen şahıslar kamera gözetimi altında olup olmadıklarını bu sayede anlayamamaktadır.

Ø Ekonomi: Kamera, mercek ve hareket ettirici birimleri bulunan dome kameralar aynı görüntüde ama içi boş süslemelerle gizlenebilmektedir. Sonuçta çok daha az maliyetle, görünürde daha fazla kamera denetimi intibası verilebilmektedir.

Ø Estetik görünüm: Açıkta bulunan bir kamera, mercek, hareket ettirme-kaydırma ünitesi ve bunlara bağlanan teller göze hitap etmemektedir. Bir dome kamera daha estetik olmakta ve iş yeri ya da büro ortamının iç tasarımına ters düşmemektedir. Bir dome kamera dome etrafına cilalı ya da buzlu bir cam avize yerleştirmek suretiyle daha da gizlenebilir. Bu yapıldığı takdirde, avize bir güneş gözlüğü işlevi görmekte ve merceğe ulaşan ışık miktarını azaltarak kamera tarafından yakalanan renk netliğini etkilemektedir.

Otomatik (auto) dome kameralar, pah-tilt kameralara göre çok hızlıdırlar. Bunun yanında 360° sürekli dönmeleri ve montaj kolaylığı, pah-cilt kameralara göre çok avantajlı olmalarını sağlar. Değişik montaj seçenekleri olduğundan hemen hemen tüm mekânlarda rahatlıkla kullanılabilirler. Bina içi ve dışı modelleri vardır.

Dome kameraların montaj tipleri ise şöyledir:

Ø Duvara ayakla montaj

Ø Drop Ceiling mount: Asma tavana gömme montaj

Ø Pendant mount: Tavana ayakla montaj

Ø Parapet mount: Harici destekli, ayaklı montaj. Bu tip otomatik dome kamera kullanıldığında ayrıca bir ayak kullanılmalıdır.

Hareketli Kameralar

Speed dome kamerada denilen uzaktan kumanda edilerek, yatay ve dikey hareket ettirilen, zum (zoom) ve odaklama(focus) yapılabilen kameralara hareketli kameralar(speed dome) denilmektedir. Günümüzde en yaygın olarak kullanılan hareketli kameralar hızlı (speed) dome kameralardır. Hareketli kameralar çeşitli bölümlerin birleşmesi ile tümleşik olarak kullanılırlar. Bu bölümlerden birisi pan-tilt ünitesidir. Pah-cilt tarama ünitesi, uzaktan kontrol ünitesine bağlanarak kameranın istenilen noktaya yönlendirilmesini sağlar. Kameraya hem yatay hem de dikey hareket vermek için kullanılır. Bina içi ve dışı için modeller mevcuttur. 350 derece yatay 90 derece dikey hareket edebilir, dönüş açıları ayarlanabilir, oto-pan yapabilir.

Değişik derece/saniye hızında dönebilir, kendisine uyumlu kontrol ünitesi ile kullanılmalıdır. Ayrıca cihaz otomatik olarak (önceden belirlenen tarama açısında) sürekli yatay (sağa-sola) ve dikey (yukarı-aşağı) tarama yapabilir. Bu sistemlerde sağa sola donme işlevini PAN motorları, yukarı aşağı dönme işlevini TILT motorları yapmaktadır. Sistemin uygulanacağı yere ve ihtiyaca göre sadece pah ya da sadece tilt motoru kullanılarak sistem düzenekleri yapılabilir.

Aşağıdaki şekilde bir pan/tilt tarama ünitesini oluşturan parçalar görülmektedir.Hareketli kameraları oluşturan bölümlerden bir diğeri ise uzaktan kontrol ünitesidir.Bu kısımda sağa sola ve yukarı aşağıya belirli açılarda hareket etme yeteneğine sahip kameraları joistikli klavye yardımıyla hareket ettirip eğer kameranın özelliği mevcutsa görüntüyü yakınlaştırıp uzaklaştırarak isteğe bağlı güvenlik kontrolü yapılabilmektedir. Günümüzde joistikli klavye tek başına kullanılmamakta genellikle kayıt cihazları ve monitörle birlikte tümleşik olarak kullanılmaktadır. Piyasada birçok değişik özellikte ve modelde uzaktan kontrol üniteleri mevcuttur.

Hareketli kameralar dendiğinde bir bütün sistem algılanmalıdır. Tümleşik bir devre olduğu için tüm devre elemanlarının bağlantılarının nasıl yapılacağını bilmemiz gerekmektedir. Genellikle bu tip sistemlerin kullanım kılavuzlarında bağlantı şekilleri belirtilir. Örneğin aşağıdaki şekilde kamera ile pan/tilt ünitesi arasındaki kablo bağlantıları görülmektedir.

IP (İnternet Protocol)’ün Tanımı ve Çeşitleri

Bir bilgisayar terimi olan IP’nin görevi basitçe veri paketinin gitmesi gereken sisteme ulaşmasını sağlamaktır. Aynı zamanda bilgisayarların internet protokolü üzerinden çalışmasını sağlayan tanımlamalardır. IP bunu ağa dahil her sisteme tekil bir adres vererek yapar. İnternete bağlı her bilgisayarın 32 bitten oluşan ve w.x.y.z formatında bir adresi vardır

(Mesela 195.174.90.8 gibi). Buna IP adresi denir. IP adresi; bir bilgisayara kullanıcı tarafından atanmış olan 32 bitlik bilgidir. Bu bilgi genelde rakamlardan oluşur.

IP adresleri 0-255 arası değerler alabilen 4 bölümden oluşur. Bu IP adresleri birbirlerinden nokta ile ayrılırlar ve her bir nokta ile ayrılmış bölüme oktet denir. Aslında bu dört bölümün her biri 8 bitlik bir sayıdır. Bilgisayarların ikili sayı sistemi ile, yani 1 ve 0’lar ile çalıştığını tekrar hatırlayın.

Ağ üzerinde her cihaz farklı bir IP adresine sahip olmak zorundadır. IP sistemi ile, donanım ve frame (çerçeve) tipi ne olursa olsun sistemler arasında veri aktarımı yapılabilir.

IPV4 ve IPV6 olmak üzere iki çeşit IP adresi mevcuttur.

Örneğin; 194.27.200.20 IP adresi, dört oktetten oluşur ve her bir oktet 8 bit olarak (ondalık tabloya göre) hesaplanır. IP adresleri her zaman Ipv4 standartlarına göre 4 oktetten oluşmaktadır. IPV6’da bu değişiktir. 

IP adresleri Dinamik IP ve Statik IP olmak üzere ikiye ayrılırlar. Dinamik IP adresi,bilgisayarların bir IP ağına bağlandıkları esnada (login session) aldıkları, ağdan ayrıldıklarında bıraktıkları (log off) IP adresidir. Böylece, aynı IP adresi değişik zamanlarda değişik PC’ler tarafından kullanılabilmektedir. Statik IP adresi ise belli bir süre için bir kullanıcıya tahsis edilen IP adresidir. Ağa bağlanmadan ya da ağdan ayrılmadan (Log In/Log Off) etkilenmez, yönlendirme (Routing) amacıyla kullanılabilir.

IP Kameraların Özellikleri

IP kamera; tipik kameralarda bulunduğu gibi içerisinde lens, görüntü algılayıcı ve optik filtre bulunan ve IP (Internet Protocol) yardımıyla web server kullanarak networks üzerinden bağlantı kurularak gözetim amaçlı kullanılan kamera çeşididir.

IP kameralar bir bölgenin veya odanın görüntüsünün internet üzerinden yayınlanmasını sağlar. Hatta bu sistem o kadar yaygınlaşmıştır ki pencereden seyredilengörüntünün internet üzerinden yayınlanması amacıyla özel siteler bile kurulmuştur.

Görüntü kalitesi herhangi bir kameranın en önemli özelliklerinden biridir. Gözetim ve izleme uygulamaları için en önemli özelliklerden biri olan görüntü kalitesi, canlı görüntülerin önem kazandığı uygulamalarda daha da ön plana çıkar. Networks kameralar için özel görüntü işleme işlemcileri geliştirmek ve çok detaylı algoritmalar oluşturmak suretiyle, görüntü kalitesi mevcut fiyatlarla daha önce düşünülemiyecek kadar yüksek seviyelere ulaşmıştır. Sayısal teknoloji ortak teknoloji olup analog çözümlerin yerini almaya başladıkça, görüntü sıkıştırma tekniği ve yüksek çözünürlük gibi alanlarda daha da yeni, gelişmiş çözümler yer alacak, fakat mükemmellik ve başarı, tartışmasız, ilk görüntü bilgisinin nasıl elde edilip işlenileceğine bağlı olacaktır. IP kameralar tek başlarına kullanılmaz. Tümleşik bir sistem olarak kullanılır. IP kamera normal bir kameranın özelliklerini taşıdığından gerektiğinde sabit bir kamera şeklinde de kullanılabilir. Ancak fiyat farklılıkları çok fazla olduğundan bu tavsiye edilmez.

Basit bir IP kamera sisteminde; yeteri kadar networks kamera, bilgisayar ve anahtar (switch) gerekmektedir. Eğer bu görüntü internet üzerinden yayınlanacak ise tabiki bir internet modem ve servis sağlayıcı bu sisteme eklenecektir. İhtiyaca göre bu sistemin özellikleri artacak ya da azalacaktır. Bunların yanında mutlaka kullanılacak sistemi kontrol eden ve sunucu ve alıcı bilgisayarlara ayrı ayrı kurulacak bir bilgisayar programına gereksinim vardır.

Kamera Lensleri

Lensler bir CCTV sistemin tasarımında önemli bir rol oynamaktadır. Lenslerin temel işlevi bir alandan yansıyan ışığı toplamak ve kameranın görüntüleyici ünitesinde net, berrak bir görüntü odaklamaktır. Genellikle, bir lensten geçen ışık ne kadar fazlaysa resim kalitesi de o kadar yüksek olmaktadır.

Lensler kullanılacakları kameraların ve çevrenin özelliklerine göre seçilir. Lenslerin formatları 1/3”, 1/2”, 2/3” veya 1” olabilir. Bir lensin bir kamerada kullanılabilmesi için formatının kameraya eşit veya büyük olması gerekir. 1/2” formatındaki bir lens, 1/2” ve 1/3” bir kamerada kullanılabilir, ama 1/3” formatındaki bir lens sadece 1/3” bir kamerada kullanılabilir. Lensler bağlantı şekline göre C-MOUNT, CS-MOUNT şeklinde adlandırılır.

Lens seçimi özelikle çok önemlidir, çünkü görüntüleyicide oluşacak olan resmin boyutunu, şeklini ve netliğini doğrudan etkilemektedir. Alana olan mesafe, odak uzaklığı, arzulanan görüş alanı, ışıklandırma ve format gibi faktörlerde kamera görüntüleyicisi üzerindeki görüntünün boyutunu ve netliğini etkilemektedir.

Lenslerde görüş alanı önemlidir. Görüş alanı belirli bir lens tarafından oluşturulan resim boyutu (en ve boy), kamera görüntüleyici boyutu ve nesneye olan mesafenin bileşimidir. Eğer, görüş alanı uygun değilse görüş alanını artırmak ve azaltmak için farklı bir lens (örneğin geniş açılı lens, tele, vb.) kullanmanız gerekebilir. İstenilen bir görüş alanı oluşturmak için gerekli olan uygun görüntüleyici boyutu, lens ve mesafe bileşimlerini hesaplamakta kullanılan tablolar mevcuttur.