Gaz Algılama Sistemleri ve Gaz Dedektörleri

Gaz Alarm ve Gaz Algılama Sistemleri(Gaz Sensörü,Gaz Dedektörü)

Parlayıcı ve patlayıcı gazların bir üretim prosesi içerisinde ortaya çıktığı, depolandığı ve nakledildiği ortamlarda, gaz kaçaklarının patlayıcı karışım oluşmadan algılanması ve gerekli önlemlerin alınması yaşamsal önem taşır. Doğal gaz, LPG gibi günlük hayatta kullandığımız gazlar ve bunların yanı sıra çeşitli endüstriyel ortamlarda açığa çıkabilen pek çok patlayıcı gazlara duyarlı dedektörler,Gaz alarm algılama sistemi kullanım yerleri ve amaçlarına uygun özelliklerde üretilmektedirler.

gaz algılama sistemleri

Patlayıcı özellikleri olmamakla birlikte zehirleyici veya boğucu nitelikte olan karbon monoksit, karbon dioksit, hekzan, amonyak gibi gazlara duyarlı dedektörler de günümüzde endüstride, kapalı garajlarda, kazan dairelerinde ve hatta evlerimizde kullanılmaktadırlar. Bu Gazların etkilerinden meydana gelebilecek yangın ve patlamaları önlemek çok önemlidir.Butür yangın ve patlama olaylarının önüne geçmek ve can ve mal kaybını en aza indirmek için gaz alarm algılama sistemleri kullanılır.          

Emniyet açısından altını çizmemiz gereken noktalar şunlardır;

– Doğalgaz ve LPG sızıntı halinde suni/doğal kokuları ile fark edilirler.
– Doğalgaz havadan hafiftir. Kaçak halinde tavana doğru yükselir ve tahliyesi kolaydır.
– LPG gazları havadan ağırdır. Kaçak halinde döşemeye doğru çöker ve tahliyesi daha zordur.
– Doğalgazın alt patlama sınırı % 5 hacimsel olup kaçak konsantrasyonunun eriştiği % 1 hacimsel yani % 20 LEL düzeyi tüm dünyaca kabul edilmiş ALARM eşiğidir.
– LPG gazları için alt patlama sınırı % 1,5-2 hacimsel olup, kaçak konsantrasyonunun eriştiği % 0,3-0,4 yani % 20 LEL düzeyi tüm dünyaca kabul edilmiş ALARM eşiğidir.
– Alarm sistemlerinin % 100 LEL düzeyine kadar ölçüm yapmaları gerekli ve faydalı değildir. % 0 ile % 20 LEL arası ölçüm yeterlidir.
– Alt patlama sınırının yüksek olması bakımından Doğalgaz, LPG’ye göre daha güvenli olabilirken, patlayıcılık aralığı bakımından da daha dar bir aralığa sahip olan LPG daha güvenlidir.

 

Bir gaz alarm dedektörü ve sistemi şu ana elemanlardan oluşur.

1. Algılayıcı Sensör
2. Elektronik Değerlendirme / Gösterge / Kontrol Panosu
3. Sesli/Işıklı Uyarı Düzenekleri
4. Otomatik Gaz Kesme Ventili

Bu sistemler yanda temsili resmi verilen ilk üç elemanını kendi içinde barındırabilen küçük ölçekli dedektörler halinde olabildiği gibi hepsi ayrı ayrı bir gelişmiş sistem bütününü

oluşturan şekilde de olabilir.

gaz alarm sistemleri

Algılayıcı Sensör (gaz dedektörü,gaz sensörü)
Gaz alarm Sisteminin en önemli elemanıdır. Gaz kaçağı oluşturacak bölgeye yerleştirilip gaz kaçağı halinde kendi bünyesinde oluşturduğu elektriksel değişimi kontrol panosuna aktaran bir ünitedir. Bu nedenle kullandığı yöntem güvenilir bir sistem oluşturması açısından çok önemlidir.
Bu tip sensörlerde kullanılan iki ana yöntem vardır.
1. Yarı İletken (Semi-Conductor) Esaslı Sensörler
2. Katalitik Yanma Esaslı Sensörler

Gaz Alarm Sistemlerinin Kullanım ve Uygulama Kriterleri
gaz alarm(gaz algılama) cihazlarının sahip olması gerekli teknik özellikleri belirten ve çok kısa bir süre önce çıkan TSE standartının dışında, bu tip sistemlerin kullanım gereksinimini ve hangi şartlarda kullanılacağını belirleyen herhangi bir düzenleme henüz ülkemizde mecut değildir.
Birçok temel, iş ve işçi güvenliği konusunda olduğu gibi bu konuda da bir standart ve güvenlik talimatnamesinin yakında çıkacağı gibi bir ışık yoktur. Uygulanıp uygulanmama kararı şu an, genelde de olduğu gibi kullanıcıya bırakılmıştır.
Ancak, genel bir izlenim olarak, herhangi bir zorunluluk olmasa dahi bu tip sistemlerin uygulanması yönündeki eğilimin ağır bastığı ve uygulama sayısının sürekli ve süratle arttığı görülmektedir.
Şu ana kadar ele alınan bölümler içinde her ne kadar kısmen değinilmiş olsa dahi, alarm cihaz-sistemi seçiminde ve uygulama anında dikkat edilmesi gerekli kriterleri içerir rehber nitelikli özlü bilgilere de değinmek yararlı olacaktır.

Doğalgaz algılamak için duvara monte edilen dedektör tavandan, tavana monte edilen dedektör ise duvardan en az 30 cm uzağa yerleştirilmelidir.

LPG algılamak için dedektörlerzeminden 10-50 cm yükseğe yerleştirilmelidir.

gaz algılama

Gaz Alarm Sistemleri

Bir gaz alarm dedektörü ve sistemi su ana elemanlardan olusur.

1. Algılayıcı Sensor

2. Elektronik Değerlendirme / Gosterge / Kontrol Panosu

3. Sesli/Isıklı Uyarı Duzenekleri

4. Otomatik Gaz Kesme Ventili

Otomatik Gaz Kesme Ventili

Bunlar hepimizce bilinen solenoid vana olarak adlandırılan elektrikli gaz kesme vanalarıdır.

Ancak gaz guvenlik sisteminin bir parcası olarak kullanılan bu solenoid vananın gaz yolu armaturlerinde kullanılan vanadan farklı olarak elle kurmalı tip olması tavsiye edilir. Bu tip bir gaz kesme ventilinin genel gorunumu yandaki sekilde verilmektedir.

Bu tip vanalar, merkezi panodan kapama sinyalini aldığında gazı keser ve merkezi panodan acma sinyalini alsa dahi el ile (secilen modeline bağlı olarak ustune bastırılırak ya da yukarı doğru cekerek tekrar kurulmadıkca gaza yol vermez. Boylece gaz kacağını olusturan nedenin kullanıcı tarafından tespiti, onarımının yapılmasını mutlaklastırıp ancak bu sartla gaza yol verilmesi hedeflenir. Elle kumandalı vanalar da diğer solenoid vanalarda olduğu gibi

“Normalde Acık” veya “Normalde Kapalı” olmak uzere iki tiptir.

TİCARİ/ENDÜSTRİYEL TİP GAZ DEDEKTÖRLERİ
Patlama tehlikesinin çok yüksek olmadığı ve ex-proof tesisat gerekmeyen yerlerde kullanılan UL onaylı Macurco gaz dedektörleri güvenilir ve ekonomik çözümler sağlamaktadırlar

Doğal Gaz ve LPG Dedektörü
Karbon Monoksit Dedektörleri
Amonyak Dedektörü

Gaz Alarm algılama panelleri aşağıda belirtilen gazları algılayabilmelidir.

          -   Yanıcı gazlar ve buharlar ,

          -   Oksijen ( O2 )

          -   Karbonmonoksit ( CO )

          -   Hidrojensülfit ( H2S )

          -   Sülfürdioksit ( SO2 )

          -   Azotmonoksit ( NO )

          -   Azotdioksit (NO2 )

          -   Klor ( CI )

          -   Hidrojensiyanid ( HCN )

          -   Hirojenklorit (HCI )

          -   Amonyak ( NH3 )

          -   Freon çeşitleri

Etiketler:

Gaz Alarm Sistemi Gaz Alarm dedektörü Gaz alarm fiyatları gaz alarm cihazı gaz alarm sistemleri gaz alarm fiyat Gaz Alarm Sistemi Gaz Alarm dedektörü Gaz alarm fiyatları gaz algılama cihazı gaz alarm sistemleri gaz alarm fiyat Gaz Alarm Sistemi Gaz Alarm dedektörü Gaz algılama fiyatları gaz sensörü cihazı gaz alarm sistemleri gaz alarm fiyat Gaz Alarm Sistemi Gaz Alarm dedektörü Gaz alarm fiyatları gaz alarm cihazı gaz alarm sistemleri gaz alarm fiyat gaz alarm cihazı

Yazar: Ahmet YILMAZ

2005 Yılında Marmara Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Elektrik Teknik Öğretmenliği ve 2007 Yılı Analodolu Üniversitesi İşletme Fakültesi İşletme Bölümünden Mezun Oldu. Yaklaşık 8 Yıldır Elektronik Güvenlik Sistemleri Üzerine Çalışmaktadır. Elektronik Güvenlik Sektöründeki Pek Çok Firmada Proje, Satış, Yönetim Gibi Farklı Pozisyonlarda Çalıştı. Birçok Sektörel Dergide Yazıları Bulunmaktadır. Aynı Zamanda 2013 Yılı Mart Ayında Türkiyede İlk Olan Elektronik Güvenlik Sistemleri Kitabını Yazarak Papatya Üniversite Yayıncılıktan Kitabını Çıkardı.

Bu yazıyı paylaş

  • facebook-share
  • tweet-it
  • friendfeed
  • plus-it

yorumlar



4 + = 5